Maikling Kasaysayan ng Parokya ng Sto. Rosario

Ipinapalagay na ang pinakamarangya at pinakamalaking pagdiriwang na ginanap sa Simbahan ng Sto. Rosario sa Dampalit ay ang pagkakatatag nito bilang isang ganap na parokya noong Marso 15, 1983. Dati itong isang kapilya na nasa ilalim ng malawak na Parokya ng Concepcion, ngunit nanatiling maayos at malinis sa loob ng maraming taon dahil sa sama-samang pagsisikap ng mga taga-Dampalit. Matapos ang humigit-kumulang 76 na taon, opisyal itong itinalaga bilang parokya sa pamamagitan ng isang pahayag na nilagdaan ni Jaime Cardinal Sin noong Pebrero 16, 1983.

Binubuo ang Parokya ng Sto. Rosario ng dalawang nayon ang Dampalit at Muzon na parehong matatagpuan sa iisang pulo. Ayon sa kasaysayan, ang pangalang Dampalit ay hango sa isang uri ng halaman na hanggang ngayon ay matatagpuan pa rin sa lugar. Ayon naman sa ibang matatanda, nagmula ito sa salitang “daang-paliit,” na tumutukoy sa isang lansangang malapad sa simula ngunit makitid sa dulo. Anuman ang pinagmulan nito, hindi na ito gaanong mahalaga sa kasalukuyan. Sa ngayon, ang Dampalit ay isang maunlad at patuloy pang umuunlad na pamayanan, na pinaniniwalaang naging ganap na nayon pa noong 1853.

Ang simbahan ng Sto. Rosario na yari sa Baroque Architecture ay ipinalagay na ipinatayo ng mga paring Agustino mahigit nang isang daang taon ang nakalipas. Ito ay nakatirik sa isang loteng may sukat na 1,226 metro na kaloob ni Kapitana Elena Naval Paez.

Ito ay mayroong dalawang kampana: isang malaki na may nakatitik na “DEVOTO DE NSTRA. SRA. DEL ROSARIO, ANO 1860,” at isang maliit na may nakatitik na “GASPAR DELA CRUZ, ANO 1853.”

Noong 1861 ay itinatag ang Parokya ng Tambobong Malabon (San Bartolome) at nagtayo ng mga bisita ang mga Agustinian Fathers sa mga baryong nasasakupan. Subalit noong 1902 ay inagaw ng mga Aglipay ang pamamahala sa bisita ng Concepcion at iba pang mga bisita kapilya na nasasakupan ng Parokya ng Tambobong. Itinatag noong Sepyembre 8, 1907 ang Parokya ng Immaculada Concepcion na binubuo ng siyam na baryo o nayon. Saklaw nito ang dating kapilya ng Sto. Rosario na ngayon ay isa ng Parokya, at ang kapilya ng San Juan sa Muzon. Noong 1909 ay ibinalik ng mga Aglipay sa Katoliko ang pamamahala ng Kapilya ng Dampalit at Muzon at iba pang mga bisita. Marami nang mga hiwaga at milagro ang naipahayag na may kaugnayan sa Birhen ng Sto. Rosario na patuloy na kumakalinga at nagmamalasakit sa umuunlad na nayon ng Dampalit at Muzon.

Bilang tugon sa pangangailangan ng mga mananampalataya, ang lumang kapilya ay isinaayos at pinalaki na kinabibilangan ng 3 - storey convento, 3 storey multi-purpose parish center na ngayon ay tinatawag na “Formation Center.” Ang simbahan ay may patio at bakod na rin at palikuran para sa mga babae at lalaki. Marami ng nabago sa estraktura ng lumang kapilya sa loob ng maraming taon. Ang tanging naiwang ala-ala na lamang nito ay ang likurang bahagi, na hindi nagalaw magpasa - hanggang ngayon. Ang parokya ng Sto. Rosario ay patuloy na sama-samang naglalakbay patungo sakaharian ng Panginoon sa pamamatnubay ng Mahal na Birhen ng Sto. Rosario – ating Ina at Huwaran.

Ang Patrona ng Parokya ay ang Birhen ng Sto. Rosario na ang kapistahan ay ipinagdiriwang tuwing unang araw ng taon, ngunit nagkaroon ng pagbabago o pagwawasto sa araw ng kapistahan alinsunod sa isang “Archdiocesan Decree” noong Pebrero 6, 1985 na nagsasaad ng “While you may continue to express your devotion to Mary on January 1st of each year, to honor her as Mother of God, it is necessary that you put Her in Her rightful place as your Parish Patroness, under the title, OUR LADY OF THE MOST HOLY ROSARY, by celebrating your parish feast every Second Sunday of October.”